کنسرسیومی به مشارکت دفتر معماری زاها حدید، طرح «بنغازی ۲۰۵۰» را برای هدایت توسعه آینده این شهر بندری در لیبی ارائه کرده است؛ طرحی که به جای یک نقشه ثابت، چارچوبی پویا برای رشد شهری، حفاظت از هویت تاریخی، توسعه فضاهای سبز و بهرهگیری از دادههای شهری پیشنهاد میکند.
به گزارش رسانه " اخـبــار معـمـاری "، دفتر معماری زاها حدید در کنار گروهی از شرکتهای تخصصی برنامهریزی، معماری، مهندسی، منظر و زیرساخت، طرح مفهومی «بنغازی ۲۰۵۰؛ طرح شهر نسل آینده» را معرفی کرده است. این طرح با توجه به روند سریع رشد، توسعه زیرساختها و تحولات اقتصادی شهر تدوین شده و قرار است مسیر توسعه بنغازی را تا سال ۲۰۵۰ هدایت کند.
بنغازی، یکی از شهرهای تاریخی ساحل مدیترانه لیبی، در سالهای اخیر وارد دورهای از توسعه و بازسازی شده است. از همین رو، طراحان بر ضرورت ایجاد چارچوبی هماهنگ برای پروژههای آینده تأکید کردهاند؛ چارچوبی که بتواند میان مرکز تاریخی شهر، ساحل، محلههای مسکونی، مراکز شهری جدید و شبکههای حملونقل ارتباط برقرار کند.

بخش نخست این طرح، یک چشمانداز و راهبرد فضایی است که از مطالعه ویژگیهای موجود بنغازی و حافظه جمعی آن شکل گرفته است.
در این رویکرد، مرکز تاریخی و ساحل شهر از طریق حملونقل عمومی و مسیرهای پیاده به محلههای مسکونی و مراکز شهری متصل میشوند. همچنین ایجاد پهنههای جدید برای اشتغال، دانش و فعالیتهای اقتصادی در نظر گرفته شده است.
یکی از اصول مهم طرح، جلوگیری از گسترش پراکنده و بیبرنامه شهر است. به همین دلیل، توسعه آینده باید همراه با ایجاد پهنههای طبیعی، مدیریت پایدار آب و تقویت تنوع زیستی پیش برود.
دومین بخش پروژه، مرکز برنامهریزی دیجیتال بنغازی ۲۰۵۰ است؛ سامانهای که اطلاعات مربوط به وضعیت اجتماعی، جمعیتی، محیطزیستی، کالبدی و زیرساختی شهر را در یک محیط مشترک گردآوری میکند.
این سامانه اطلاعاتی از جمله شبکههای حملونقل و زیرساخت، دادههای جمعیتی و کاربری زمین، مدلهای سهبعدی شهری، وضعیت محیطزیست، تحلیلهای تابآوری و پروژههای در حال اجرا یا پیشنهادی را دربرمیگیرد.
به گفته تیم طراحی، این مرکز میتواند در ادامه به پایه شکلگیری یک دوقلوی دیجیتال شهری تبدیل شود؛ مدلی که امکان ارزیابی طرحهای جدید در بستر واقعی شهر را فراهم میکند.
در این مدل، هر پروژه جدید فقط بهصورت منفرد بررسی نمیشود، بلکه اثر آن بر شبکه حملونقل، محیطزیست، جمعیت، زیرساخت و ساختار فضایی شهر نیز قابل ارزیابی خواهد بود.

یکی از تفاوتهای مهم بنغازی ۲۰۵۰ با الگوی سنتی طرحهای جامع، تأکید بر انعطافپذیری است.
طراحان به جای تعیین یک فرم نهایی برای شهر، چارچوبی را پیشنهاد کردهاند که بتواند همراه با تغییر شرایط اقتصادی، اجتماعی، زیستمحیطی و جمعیتی اصلاح شود.
در این چارچوب، حفاظت نیز در برابر ساختوساز قرار نمیگیرد؛ بلکه اصل بر پیوند دادن به جای گسستن، سازگاری به جای تثبیت و مرمت به جای تخریب است.
این طرح توسط کنسرسیومی شامل دفتر معماری زاها حدید، آند او تک، پریور و شرکا، هوما، بورو هاپولد، سیستماتیکا و فیختنر تهیه شده و در شهری ارائه شده است که اکنون تلاش میکند مرحله تازهای از رشد و بازسازی خود را آغاز کند.