به گزارش رسانه " اخـبــار معـمـاری  "،  به نقل از صدای میراث، شهرداری شیراز گودبرداری انجام شده در عرصه مجموعه در انتظار ثبت جهانی زندیه را عمیق تر کرده است و کارگران همچنان در این مجموعه ارزشمند و چسبیده به عمارت حکمرانی کریمخان زند در حال کار هستند.

به گزارش صدای میراث، شهرداری شیراز حدود یکماه قبل با فنس‌ کشی در بخشی از عرصه مجموعه زندیه شیراز که در فهرست انتظار ثبت جهانی یونسکو ثبت شده است، اقدام به گودبرداری عرصه این میراث در انتظار جهانی شده با هدف ساماندهی میدان نقاره خانه کرد.

همانزمان صدای میراث با استناد به تصاویر دریافت شده از این گودبرداری اعلام کرد که این اقدام بدون مجوز و اطلاع وزارت میراث فرهنگی انجام شده و رفتار شهرداری مغایر با ضوابط میراث فرهنگی است.

با این حال شهرداری شیراز در جوابیه ای اعلام کرد که گودبرداری در عرصه مجموعه تاریخی زندیه با مجوز میراث فرهنگی انجام شده است. بلافاصله پس از این اعلام، معاون میراث فرهنگی استان فارس در گفت‌وگو با صدای میراث اعلام کرد: هیچ مجوزی برای گودبرداری در بخشی از عرصه مجموعه زندیه صادر نشده است و شکایت اداره کل میراث فرهنگی استان فارس از این اقدام شهرداری در دست انجام است.

حالا حدود یکماه از انتشار گزارش اولیه درباره مجموعه زندیه شیراز که با هدف ساماندهی «میدان نقاره خانه» از سوی شهرداری این شهر گودبرداری شده است، تصاویر ویدیویی ارسال شده به صدای میراث مشخص کرده است که عمق گودبرداری بیشتر و عرصه گوبرداری شده نیز وسیع تر شده است.

شهرداری شیراز در عرصه مجموعه زندیه نقش جهان می سازد

امین طباطبایی، مدیر خانه فرهنگ جاودان شیراز و فعال میراث فرهنگی در گفت‌وگو با صدای میراث درخصوص گودبرداری های انجام شده در مجموعه زندیه و تداوم فعالیت شهرداری شیراز در این محدوده تاریخی اعلام کرد: شهرداری شیراز می خواهد دور میدان نقاره خانه در عرصه مجموعه زندیه، سازه ای شبیه به میدان نقش جهان اصفهان ایجاد کند.

او افزود: بسیاری از کارشناسان میراث فرهنگی و ثبت جهانی معتقدند اگر این ساخت و ساز بدین شکل اتفاق بیفتد، موضوع ثبت جهانی مجموعه زندیه منتفی خواهد شد. چون الحاقاتی اضافه می شود که هیچ ارتباطی با مجموعه زندیه ندارد.

این فعال میراث فرهنگی گفت: تداوم گودبرداری و ساخت و ساز در عرصه مجموعه در فهرست انتظار ثبت جهانی مجموعه زندیه همچنان بدون تایید نهایی میراث فرهنگی در حال انجام است.

مدیر خانه فرهنگ جاودان شیراز با مشاهده تصاویر ارسال شده به صدای میراث عمیق تر شدن گودبرداری در عرصه مجموعه زندیه در روزهای اخیر را تایید کرد و گفت: به نظر می رسد میزان حفاری صورت گرفته نسبت به گزارش و تصاویر اولیه منتشر شده در صدای میراث عمیق تر و وسیعع تر شده است.

طباطبایی افزود: پروژه همچنان بدون نگاه تخصصی در حال پیشرفت است و به نظر می رسد رویکرد شهرداری شیراز به آن بیشتر اقتصادی است تا بازآفرینی شهری، چون با ایجاد سازه در اطراف میدان نقاره خانه و عرصه مجموعه زندیه که چسبیده به بنای حکمرانی کریمخان زند است، رویکرد بر تجاری سازی و ایجاد مغازه در عرصه این مجموعه در انتظار ثبت جهانی است.

کارشناسان مختلف نیز در گفت وگو با صدای میراث تاکید کرده اند که پروژه شهرداری شیراز در عرصه مجموعه زندیه همچنان بدون داشتن مجوز و تاییده اداره میراث فرهنگی استان فارس و وزارت میراث فرهنگی در حال انجام است.

محمدسعید ایزدی، معاون سابق شهرسازی وزارت راه و شهرسازی که طراح ساماندهی میدان نقاره خانه در عرصه مجموعه زندیه است و باید پاسخگوی دلیل گودبرداری انجام شده در عرصه یک اثر در انتظار ثبت جهانی باشد، زمان تنظیم این گزارش و با وجود تلاش خبرنگار صدای میراث برای ارتباط با او در دسترس نبود و تلفن او از دسترس خارج بود.

با این حال صدای میراث آماده انتشار اظهارنظر و دفاعیات او درباره طرحی است که به اعتقاد کارشناسان میراث فرهنگی می تواند در صورت اجرا پرونده ثبت جهانی مجموعه زندیه را از دستور یونسکو خارج کند.

ضوابط زندیه اجازه گودبرداری نمی دهد

عبدالرضا نصیری، کارشناس فعلی میراث فرهنگی استان فارس نیز در گفت وگو با صدای میراث اعلام کرد: طرح ساماندهی میدان نقاره خانه در عرصه مجموعه تاریخی زندیه، توپخانه و میدان مشق شبراز از ۲۰ سال قبل پیگیری می شد و پایه این کار نیز طرح مرحوم میرمیران بود.

این کارشناس میراث فرهنگی  افزود: از آنزمان تاکنون مشاوران مختلف ایده های متعدد ارایه کردند و این طرح به سرانجام نرسید تا این که اخیرا شهرداری شیراز قراردادی با دکتر ایزدی معاون سابق وزارت راه و شهرسازی که پایان نامه خود را در موضوع میدان نقاره خانه در شیراز گذراند و تسلط کافی بر بافت تاریخی شیراز و مجموعه زندیه دارد منعقد کرد و این طرح ناگهان بدون اطلاع میراث فرهنگی اجرایی شد.

او افزود: همه اشکالی که در مورد گودبرداری صورت گرفته و طرح در حال اجرا وجود دارد این است که این طرح باید پیشتر در یک بستر کارشناسی جلو می رفت. اما به نظر می رسد شهرداری تلاش می کند یک طرح کارشناسی را در بستر مدیریتی جلو ببرد و همین موضوع ایجاد اشکال می کند.

نصیری با تاکید بر لزوم ساماندهی میدان نقاره خانه شیراز در عرصه مجموعه زندیه تاکید کرد: این محدوده نمی تواند تا ابد به بهانه دستیابی به طرح ایده آل دست نخورده بماند و وضعیت نابسامان آن ادامه داشته باشد. اما الان مشکل این است که شهرداری شیراز می خواهد در دو طرف این میدان توده گذاری انجام دهد.

این کارشناس میراث فرهنگی تاکید کرد: فعالیت عمرانی و گودبرداری در حالی در این محدوده ادامه دارد که میراث فرهنگی هنوز درباره شکل و حجم توده گذاری و طراحی و معماری میدان نقاره خانه به نتیجه نرسیده است و ناگهان با گودبرداری در محل توده گذاری مواجه می شود.

او با اشاره به این که درخواست هایی برای ایجاد زیرزمین در طرح ارایه شده شهرداری در این محدوده مطرح شده بود، تاکید کرد: براساس ضوابط مجموعه تاریخی زندیه هرگونه حفاری و کندوکاو در این محوطه ممنوع است و احداث زیرزمین هم که اصلا مطلقا ممنوع است.

این کارشناس میراث فرهنگی افزود: حرف میراث فرهنگی آن است که شهرداری باید طرح خود را برای ساماندهی مجموعه زندیه  در اختیار میراث فرهنگی قرار دهد تا این طرح کارشناسی شود. اما مشخص نیست که چرا شهرداری این طرح را به میراث فرهنگی ارایه نمی کند.

عبدالرضا نصیری با اعلام این که در محدوده مجموعه زندیه حتی اگر توده گذاری در دو طرف میدان نقاره خانه هم تایید شود، هرگونه خاکبرداری حتی برای ایجاد فونداسیون باید با حضور باستان شناسان میراث فرهنگی انجام شود گفت: باستان شناسان و معاونت میراث فرهنگی استان فارس هیچ اطلاعی از قصد شهرداری برای گودبرداری در عرصه مجموعه تاریخی زندیه نداشتند.